Ξαφνικά, από το βράδυ των εκλογών, η Ελλάδα έγινε πρώτο θέμα σε όλα διεθνή μέσα, από την Αμερική μέχρι την Άπω Ανατολή και παντού κυριαρχούν για άλλη μια φορά οι αγορές, οι δόσεις, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, η νέα κυβέρνηση αλλά και κάποιες στυλιστικές επιλογές, δείγμα μιας νέας εποχής. Ο Θάνος Δημάδης είναι ένας νέος άνθρωπος που γνωρίζει όμως καλά τι κρύβεται πίσω από τις κλειστές πόρτες της εξουσίας. Είναι ανταποκριτής του τηλεοπτικού σταθμού ALPHA στις ΗΠΑ, ενώ έχει διατελέσει προϊστάμενος πολιτικού ρεπορτάζ στο δελτίο ειδήσεων του σταθμού. Έχει γνωρίσει από κοντά πολλούς αξιωματούχους, ανώτατα στελέχη των οικονομικών κέντρων, διεθνείς προσωπικότητες και όσα βίωσε τα έγραψε στο βιβλίο του «ΣΤΟΝ ΔΑΙΔΑΛΟ ΤΩΝ ΜΝΗΜΟΝΙΩΝ: Εμπειρίες, ερμηνείες, γεγονότα από τα κέντρα λήψης αποφάσεων». Συναντηθήκαμε στο κέντρο και συζητήσαμε  για την επικαιρότητα, την δημοσιογραφία, την πιο δύσκολη στιγμή του, τις Ηνωμένες Πολιτείες, την ευτυχία, τους φόβους και τα όνειρά του.

DSC_4824DSC_4615

Πώς βλέπεις τις πρώτες μέρες του ΣΥΡΙΖΑ; Πιστεύεις ότι θα υπάρξουν θετικά αποτελέσματα ή είναι ένα επικοινωνιακό παιχνίδι;
Είναι πολύ πρόωρο να κρίνει κανείς την κατάληξη αυτού που ζούμε, αλλά είναι σίγουρα μια πολύ σημαντική πολιτική καινοτομία. Είναι πράγματι πολύ θετικό, γιατί μπαίνουμε σε μια νέα εποχή όπου βλέπουμε ένα διαφορετικό ήθος, ύφος και περιεχόμενο πολιτικής, το οποίο ιστορικά, αποδεικνύεται ότι έρχεται με την έλευση του ΣΥΡΙΖΑ στην εξουσία, αλλά θεωρώ ότι δεν θα μείνει εκεί, θα ακολουθούσουν κύματα αλλαγής σε πολλά επίπεδα. Επίσης, είναι θετικό γιατί μας εντάσσει σε μια άλλη πραγματικότητα, σε ένα νέο πλαίσιο όπου αλλάζει όχι μόνο ο τρόπος που μιλάνε στον κόσμο οι πολιτικοί, αλλά και οι προτεραιότητες.

Βλέπεις επιστροφή της πολιτικής με τον ΣΥΡΙΖΑ στην εξουσία;
Η πολιτική έχει χαθεί από την οικονομική κρίση και έπειτα, όχι μόνο σε ελληνικό, αλλά και  σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Κανείς δεν μιλάει για δημοκρατία, για πολιτική ή δικαιώματα, για την ελευθερία του λόγου, του τύπου ή γενικότερα για τις ανθρώπινες ελευθερίες. Όλοι περιστρέφονται γύρω από τον τρόπο που συμπεριφέρονται οι αγορές. Ο ΣΥΡΙΖΑ επαναφέρει την πολιτική στο προσκήνιο αλλά με άλλο τρόπο από τα προηγούμενα χρόνια. Προσαρμοσμένο στις συνθήκες και στην εποχή που ζούμε. Είναι η ώρα πάντως να δούμε πως θα επαναθεμελιώσουμε την δημοκρατία μας σε όρους πραγματικής οικονομικής κρίσης και να μιλήσουμε για την αναβάθμισή της. Υπάρχει σοβαρό πρόβλημα δημοκρατίας πανευρωπαϊκά και αυτό το έχει επιτείνει η κρίση, η σχέση δηλαδή δανειστών- δανειζόμενων, μια σχέση που αποσυνθέτει πλήρως την έννοια της αλληλεγγύης. Στην χώρα μας ειδικά, η δημοκρατία επί της ουσίας είχε καταλυθεί, επί των αρχών μόνο είχε διατηρηθεί.

Νέα εξωτερική εμφάνιση, βλέπε Γιάννη Βαρουφάκη, νέα ήθη;
Ο Βαρουφάκης είναι ξεκάθαρο ότι εκπροσωπεί αυτό που περιμένει ο κόσμος να δει. Είναι συνυφασμένο με όλη την εικόνα των στελεχών της κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ. Είναι ένας άνθρωπος καθημερινός, εκφράζεται με απλότητα, έχει το δικό του στυλ και πραγματικά περνάει το μήνυμα που για έναν πολιτικό είναι εξαιρετικά επίκαιρο, ότι «αυτός είμαι και σε όποιον αρέσω». Πολλοί με διάθεση θυμηδίας ή κοροϊδίας έχουν εκφραστεί αρνητικά για τον τρόπο που ντύνεται ή συμπεριφέρεται, αλλά αυτή είναι η νέα εποχή, ότι η ουσία είναι αλλού και όχι στον τρόπο που ντύνεται κάποιος.

DSC_4757 DSC_4702DSC_4590

Μίλησε για λιτό τρόπο ζωής, πιστεύεις ότι αυτή η φράση βάζει τέλος στην εποχή του νεοπλουτισμού των περασμένων ετών;
Νομίζω ότι θέλει να περάσει την έννοια της απλότητας. Στον τρόπο που εκφραζόμαστε, στο κομμάτι της παραγωγής της πολιτικής, στον τρόπο λειτουργίας ως κοινωνικά όντα αλλά και στον τρόπο με τον οποίο η ίδια η πολιτική παράγει αποτελέσματα. Ο λιτός βίος από πολλούς έχει πιπιλισθεί σαν καραμέλα, εγώ τον κρίνω πάντως, αυτό τον τρόπο με κριτήριο όχι από το αν θα φας σε ένα ακριβό εστιατόριο, αλλά από την ταπεινότητα που εκπέμπεις ως άτομο.

Αλέξης Τσίπρας και Αντώνης Σαμαράς. Τι σου αρέσει και τι όχι στους δύο πολιτικούς;
Στον Τσίπρα μου αρέσει ότι ανήκει στην γενιά των σαραντάρηδων και είναι ένας νέος πολιτικός. Μου αρέσει γιατί έχει καταρρίψει πολλά status quo που υπήρχαν στην χώρα, χωρίς να πω απόλυτα ότι με έχει πείσει ή ότι με εκφράζει. Από την στιγμή βέβαια που ψηφίστηκε από την πλειοψηφία του ελληνικού λαού, κάποιος λόγος θα υπήρχε. Σε αντιδιαστολή με αυτόν που δεν ψηφίστηκε, τον Σαμαρά, που θεωρώ ότι υπήρξε αρκετά παλαιοκομματικός, ειδικά στον  τρόπο  που πολιτεύτηκε. Κινήθηκε με όρους δεκαετίας του ‘70 και ’80, από την ρητορική του μέχρι τα μηνύματα που εξέπεμψε. Δεν είναι μόνο τα δεξιάς απήχησης μηνύματα που πέρασε, αλλά γενικά θεωρώ ότι έκανε πολλά λάθη, που κρίθηκαν από τον ελληνικό λαό, αρκεί αυτό βέβαια να το καταλάβει και η Νέα Δημοκρατία.

Έχεις ζήσει το ΔΝΤ από πολύ κοντά, τι σου δίδαξε αυτή η εμπειρία;
Μου δίδαξε ότι πολλά αλλιώς λέγονται δημόσια και αλλιώς εννοούνται επί της ουσίας. Έχω δει πολλές φορές με τα μάτια μου πώς παίζονται τα πολιτικά παιχνίδια και θεωρώ ότι σε ένα δημοσιογράφο, το να παρακολουθεί στενά το πώς λαμβάνονται οι αποφάσεις στα κέντρα λήψης, του δίνουν την ικανότητα να ανακαλύπτει τι κρύβεται μέσα από αυτά. Για αυτό και δεν πιστεύω πλέον στις δημόσιες δηλώσεις έτσι όπως διατυπώνονται, αλλά στην συγκυρία που αυτές γίνονται. Ερμηνεύω τις δηλώσεις όχι μέσα από το περιεχόμενο και το νόημα τους, αλλά από το timing. Πάντοτε κρύβεται κάτι από πίσω.

Τι είναι οι «αγορές»; Αυτές κυβερνούν;
Είναι ένα δίκτυο κερδοσκοπικών συμφερόντων. Κερδίζουν πάρα πολλά χρήματα χωρίς κανείς να τους ελέγχει ή να τους βάζει ένα όριο. Οι μισθοί, τα ποσά είναι τεράστια και όλη αυτή η συναλλαγή είναι ανεξέλεγκτη. Το γεγονός ότι μέχρι σήμερα συζητάμε και εξαρτιόμαστε με βάση τον τρόπο που αντιδρούν οι αγορές είναι κάτι που ενέχει και ένα ζήτημα δημοκρατικού ελλείμματος.  Πάντως δεν πρέπει ούτε να τις ξορκίζουμε ούτε να τις θεοποιούμε. Οι αγορές χαλιναγωγούνται με πολιτικές, και μόνο, αποφάσεις.

Υπάρχει κάτι που έχεις δει και δεν έχεις πει από την εμπειρία σου εκεί;
Όχι. Ό,τι έχω δει και έχω βιώσει έχουν αποτυπωθεί ανάγλυφα στο βιβλίο μου, στον «Δαίδαλο των Μνημονίων». Δεν θεωρώ ότι οι δημοσιογράφοι πρέπει να κρατάνε πράγματα κάτω από τα παπλώματα ή το μαξιλάρι τους. Φοβάμαι βέβαια ότι δεν ισχύει για όλους αυτό.

Μια πολύ δύσκολη στιγμή που έχεις βιώσει στην δημοσιογραφική σου πορεία;
Όταν μου ζητήθηκε και τον τρόπο που μου υποδείχθηκε να πάρω πίσω πράγματα που το δικό μου ρεπορτάζ κατέγραφε, διότι δεν ήταν ευχάριστα στα αυτιά της τότε εξουσίας. Για αυτό πρόσφατα έγραψα ένα άρθρο, «όχι σε νέους Μουρούτηδες», χωρίς να είναι προσωπικό αλλά περισσότερο συμβολικό το θέμα. Αναφέρεται στον τρόπο φιλοσοφίας, αισθητικής και δημοκρατίας, γιατί εμείς οι δημοσιογράφοι τις περισσότερες φορές γινόμαστε έρμαια του φόβου που λέγεται λογοκρισία. Ο καθένας, βέβαια, αφήνει το αποτύπωμά του με ενέργειες και πράξεις που κάνει, ακόμα  και αν πληρώσει το αντίστοιχο τίμημα. Εγώ το πλήρωσα όταν παραιτήθηκα, μένοντας χωρίς δουλειά για ένα διάστημα. Το αντιλήφθηκα το τίμημα, από τον υποκριτικό τρόπο συμπεριφοράς πολλών συναδέλφων εκείνη την εποχή και όταν έκλεισαν πολλές  πόρτες. Ήταν μια ρήξη για τον τρόπο που με μεταχειρίστηκε το κανάλι μου τότε, ο ΣΚΑΙ και ο τότε διευθυντής, Χρήστος Παναγόπουλος. Μου είχε πει ότι το Μέγαρο Μαξίμου διαψεύδει το ρεπορτάζ, τόσο απλά. Πόσο προσβλητικό και ξεδιάντροπο να λες σε ένα δημοσιογράφο, ότι το εκάστοτε Μέγαρο Μαξίμου διαψεύδει το ρεπορτάζ σου! Αυτό και μόνο, αν το συνειδητοποιήσουμε αποτελεί την πλήρη εκτροπή της έννοιας της ελευθερίας του λόγου και της δημοσιογραφικής δεοντολογίας. Η δική μας γενιά είναι πολύ διαφορετική και, ευτυχώς, υπάρχουν πολλοί στην ηλικία μας που θα έκαναν το ίδιο. Η προσωπική μας αξιοπρέπεια είναι  το μόνο που πρέπει να διαφυλάξουμε, μια φορά να το αφήσεις, τελείωσες, αποκαθηλώθηκες ως δημοσιογράφος. Ο αφοπλισμός των δημοσιογράφων είναι το βασικότερο όπλο που χρησιμοποιεί η λογοκρισία για να περνάει τα μηνύματά της και να διαμορφώνει το σύστημα όπως θέλει.

DSC_4652 DSC_4661 DSC_4668

Θεωρείς ότι οι νέοι διεκδικούν ή παραμένουν στα παπλώματα της καθημερινότητας;
Υπάρχει το σύστημα που θέλει την νέα γενιά να είναι καθηλωμένη, να μην αντιδρά σε τίποτα, να είναι ικανοποιημένη με τα λίγα και να συμβιβάζεται. Αυτό κιόλας είναι τα μεγαλύτερο τίμημα της οικονομικής κρίσης, να λειτουργούμε με την σκέψη του συμβιβασμού. Αν καταφέρουμε να κερδίσουμε αυτή την προσπάθεια υποταγής των νέων και υψώσουμε ανάστημα, θα υπάρξει η ελπίδα για κάτι καλύτερο.

Ποια είναι η πιο σημαντική ελευθερία που έχουμε;
Η ελευθερία των επιλογών. Η επιλογή της άποψης, του να αποφασίσεις ποιος είσαι, με οποιαδήποτε υφή και σημασία και αν έχει αυτή.

Έχεις πει ότι η Νέα Υόρκη είναι η αγαπημένη σου πόλη, πες μας μια δυνατή ανάμνησή σου.
Είναι δύσκολη πόλη, όπως όλη η Αμερική. Για κάποιον που είναι ξένος υπάρχουν έντονες δυσκολίες για να πατήσεις στα πόδια σου, να σταθείς και να δημιουργήσεις. Είναι ακριβή πόλη, λειτουργεί με κλειστά συστήματα αλλά έχει ένα πολύ μεγάλο καλό, τον μύθο ότι εκεί που περπατάς στον δρόμο μπορεί να βρεις την ευκαιρίας της ζωής σου. Έχω πολλές αναμνήσεις και τώρα που με βάζεις και σκέφτομαι, συνειδητοποιώ ότι οι περισσότερες είναι κακές αναμνήσεις. Ξυπνούσες στις 5 το πρωί, υπήρχε μεγάλη ένταση στον ανταγωνισμό της είδησης,  με αποτέλεσμα πολλές στρεσογόνες καταστάσεις. Επίσης, μια κακή ανάμνηση είναι όταν δηλητηριάστηκε το σκυλί μου και το έσωσα τελευταία στιγμή. Δεν θα ξεχάσω ποτέ την εικόνα των πολλών αστέγων στην Νέα Υόρκη, μπορεί να βρεθούν δίπλα σου στο παγκάκι, να τους προσπεράσεις χωρίς ασυνείδητα να θέλεις να τους κοιτάξεις. Υπάρχουν βέβαια και χαρούμενες στιγμές, συναντήσεις με ανθρώπους που δεν περίμενες, διαφορετικές κουλτούρες, τρόποι σκέψης ή νοοτροπίες. Ένα πολυπολιτισμικό κράμα πολύ ελκυστικό γιατί αποκτάς το μέγιστο των εμπειριών. Θέλω να πιστεύω ότι το ωραιότερο ταξίδι είναι αυτό που δεν έχω κάνει ακόμα.

Προτιμάς να θυμάσαι ή ξεχνάς;
Πάντα να θυμάμαι. Καλές ή κακές, οι αναμνήσεις είναι αυτές που σε κάνουν να αποφεύγεις τα λάθη, αρκεί να μην αποτελούν τροχοπέδη για να πας παρακάτω.

Τι σου προκαλεί φόβο;
Νομίζω, ο φόβος να μην καταφέρεις να διατηρήσεις αυτά για τα οποία πάλεψες να αποκτήσεις. Είναι  ένα διαρκές άγχος, διότι είναι δύσκολο ναι μεν να πετυχαίνεις του στόχους, αλλά υπάρχει ο φόβος μήπως δεν πετύχω τους επόμενους που θα βάλω στην ζωή μου. Είναι μια διαρκής αγωνία αυτή που έχω, αλλά είναι κάτι που με κρατάει σε εγρήγορση, είναι μια αναμέτρηση με τον εαυτό μου.

Ποια είναι η αγαπημένη σου γειτονιά στη Αθήνα;
Το Μοναστηράκι γιατί είναι από τις λίγες περιοχές που συναντάς  ένα συνονθύλευμα  διαφορετικών ανθρώπων.

Πότε αισθάνεσαι ερωτευμένος;
Όταν δεν μου αποσπάται η προσοχή μου από την δημιουργία. Όταν αισθάνομαι ότι είμαι απόλυτα προσηλωμένος στο να δημιουργήσω. Όταν το ρολόι της ζωής σου λειτουργεί σωστά.

Πώς μπορεί να επιτευχθεί η αληθινή αγάπη;
Μέσα από πολλές συγκρούσεις, αντιξοότητες, διαφωνίες, κακές στιγμές και  πολλά δράματα για να μπορέσεις να λυτρωθείς. Είναι κάτι που θέλει χρόνο, δεν αγαπάς ξαφνικά. Πρέπει να συνειδητοποιήσεις απόλυτα τα όρια του εαυτού σου για να πεις ότι αγαπάς πραγματικά. Είναι χτίσιμο μέσα στον χρόνο και αν δεν εισπράξεις, δεν μπορείς να δώσεις αγάπη.

Υπάρχει κάποιο ερέθισμα που να θυμάσαι από την παιδική σου ηλικία, που να πιστεύεις ότι λειτούργησε καταλυτικά στο να γίνεις δημοσιογράφος;
Μεγάλωσα μέσα  σε μια πολιτικοποιημένη οικογένεια. Η μητέρα μου ήταν ΠΑΣΟΚ και θυμάμαι να έχω τα βιβλία μου για να διαβάσω δίπλα από την σόμπα, στην Νομαρχιακή οργάνωση του κόμματος. Παρακολουθούσα ανθρώπους να φωνάζουν, να τσακώνονται και θεωρώ ότι με διαμόρφωσε και έπαιξε πολύ σημαντικό ρόλο. Εκλογές με σημαίες, αφίσες, πανηγυρισμοί στα αυτοκίνητα, κόρνες, εφημερίδες.

Γιατί δεν μιλάς καθόλου για την Βέροια, την πόλη που γεννήθηκες;
Δεν έχω πολλές αναμνήσεις. Έζησα εκεί για ένα μικρό διάστημα της ζωής μου. Οι γονείς μου εκείνη την περίοδο χώρισαν και ήταν κάτι απωθητικό για μένα. Δεν έχω φίλους ή παλιούς συμμαθητές στην Βέροια, ενώ με τον πατέρα μου, που έχει ξαναπαντρευτεί, δεν έχουμε σχέση. Τους φίλους σου, τα συγγενικά σου πρόσωπα και πολύ περισσότερο τους γονείς σου, αξίζει να τους έχεις δίπλα σου και όχι να παριστάνουν τα διακοσμητικά στοιχεία. Τους χρειάζεσαι και σε χρειάζονται, δεν είναι οι άνθρωποι σεμεδάκι πάνω στην τηλεόραση. Επιλέγεις, λοιπόν, να έχεις συνειδητά δίπλα σου αυτούς που σε στήριξαν, για να δημιουργήσεις και να φτάσεις στους στόχους που θες.

Τι είναι ευτυχία για σένα;
Όταν είσαι ευχαριστημένος στην ζωή σου. Η ευτυχία είναι κάτι που αποτιμάς στο τέλος της ζωής σου.

Τι όνειρα κάνεις;
Εύχομαι να είμαι υγιής και τους ανθρώπους που έχω δίπλα μου, να παραμείνουν να είναι κοντά μου. Επίσης, να αφήσω ένα προσωπικό στίγμα που να μπορώ να πω ότι βοήθησε όχι μόνο τον εαυτό μου στον χρόνο, αλλά και κάτι πιο συνολικό.

DSC_4779DSC_4606DSC_4565

Το βιβλίο του Θάνου Δημάδη «ΣΤΟΝ ΔΑΙΔΑΛΟ ΤΩΝ ΜΝΗΜΟΝΙΩΝ: Εμπειρίες, ερμηνείες, γεγονότα από τα κέντρα λήψης αποφάσεων»  κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις 8.

Συνέντευξη: Γιάννης Πανταζόπουλος, j.pantazopoulos@yahoo.gr
Φωτογραφίες: Θανάσης Καρατζάς, karatzas_t@yahoo.gr